Nieuws & Achtergrond

19. apr, 2016

De Duitse lierbouwer Lothar Gärtner bouwt zijn lieren tegenwoordig in inspirerende nieuwe kleuren, leuk voor kinderen! Maar ook voor volwassenen.

Lothar Gärtner ontdekte de lier opnieuw in 1926, en inspireerde daarmee vele andere lierbouwers in de wereld.
De instrumenten zijn daarom erg kostbaar, maar zeker de moeite waard!

 

 

3. feb, 2016

Sneeuw en ijs valt op de straten.
Sneeuw en ijs valt op 't dak.
Sneeuw en ijs valt op de bomen.
Koning Winter is gekomen.

Koning Winter ging op reis.
Naar zijn mooie IJspaleis.
Bracht ons heel veel sneeuw en ijs.

Vrouwtje Dooi is weer in 't land,
Met de bezem in haar hand.
Koning Winter moet nu gaan!
Vrouwtje Dooi veegt weer alles netjes aan.

Juffie Irmin & Mila
17. jan, 2016

Voor kinderen betekend het Paasfeest een moment van verrassingen zoals bij het feest van Sint Nicolaas: zou de Paashaas langskomen met gekleurde eieren? En ook de Paashaas verstopt haar gaven. Het ei staat symbool voor het nieuwe leven: Moeder Aarde komt weer tot leven. En dat mag gevierd worden!

Muzikaal gezien wordt over het algemeen wat treurige muziek gespeeld, omdat Pasen voor veel mensen een religieuze betekenis heeft; vanuit de kerken staat Pasen symbool voor de opstanding van Jezus Christus. Kinderen staan nog dicht bij de natuur, en zijn nog puur! Ze beleven Pasen in hun eigen gecreëerde wereld en zingen doorgaans over de Paashaas. Toch wil een opgroeiend kind vanaf Klas 5 niet meer over kippetjes en kuikentjes zingen, maar is toe aan andere muziek. Muziek die meer ontroerd, dieper gaat. 

Beroemd is natuurlijk de Mattäus Passion (BWV 244) van J.S. Bach. En ja, daarin staan mooie choralen. Maar er bestaan nog zo veel meer mooie choralen die ook met Pasen gespeeld kunnen worden. Voorbeeld is 'Freue dich, o meine Seele', oorspronkelijk van J.S. Bach, maar Robert Schumann bewerkte het choraal voor klavier. Het stuk is opgenomen in het jeugdklavierboek 'Album für die Jugend' (Op. 68). Een prachtig choraal met een licht karakter, en daarom geschikt voor de jeugd.      

Johannes Brahms componeerde o.a. 14 Volksliederen (Wo0 34) waarvan een deel geschikt is voor de onderbouw, en een deel voor de bovenbouw. Ook deze muziek schept een beetje de sfeer zoals een oratorium de rijpere mens kan ontroeren. Overigens zijn volksliederen natuurlijk geen oratoria!

Een oratorium is een vocaal werk met religeuze inhoud voor orkest, zang en koor. In tegenstelling tot opera wordt er niet in geacteerd en geen gebruik gemaakt van kostuums en decors.

Bekende oratoria zijn naast de eerder genoemde Matthäus Passion b.v. de Johannes Passion (BWV 245, Hemelvaart) van J.S Bach, de Messiah (HWV56, Pasen) van Georg Händel, het Weihnacht Oratorium (BWV 248) van J.S. Bach, Die Shöpfung (Hob.XXI-2) en Die Jahreszeiten (XXXI:3) van Joseph Haydn.  

In de twintigste eeuw componeerde o.a. Igor Stravinsky het 'Oedipus Rex' oratorium (W56) voor toneel. Omdat daarin dus WEL geacteerd wordt noemde Stravinsky het een opera-oratorium!

Mila Everbag

17. jan, 2016

Lier van Apollo. 6 september 2011. Door Theaters Tilburg, en Jan van Abbeelen

Toen hem in het voorjaar van 2011 werd gevraagd om de 'Vrienden Cultuurprijs' te ontwerpen voor de Vereniging Vrienden Theaters Tilburg inspireerde onderstaand verhaal de Goirlese amateurkunstenaar Jan Abbeelen tot het maken van een bronssculptuur. Een in grote vorm als wisseltroffee en een kleinere als persoonlijk aandenken voor de winnaar. Theaters Tilburg.

Het ontstaan van de Lier is verbonden met de Griekse Mythologie.

De lier is uitgevonden door Hermes, een zoon van Zeus en de nimf Maia, een dochter van Atlas. Hermes werd geboren in een grot op de berg Cylene (Kyllini) in Arcadiëen hij wist van aanpakken, want enkele uren na zijn geboorte kroop hij de grot uit en ging op verkenning. Het eerste wat hij in het oog kreeg was het lege huis van een schildpad. Hij stak twee horens in de gaten waar eens de poten van het dier zaten en knoopte aan de houten horizontale verbinding tussen de horens zeven snaren van schapendarmen. Hij improviseerde een liedje over de liefde van zijn ouders, maar -zoals dat gaat met peuters- zijn aandacht werd al snel afgeleid door de kudde van Apollo (zoon van Zeus en minnares Leto) die daar in de buurt graasde. Hij stal vijftig koeien en verborg zich toen in zijn grot. Hermes werd echter bespied door de herder Battus en bracht Apollo op de hoogte van het vergrijp. Apollo zocht Hermes op en gaf hem te kennen dat hij zijn straf niet zou ontlopen. Hermes bleef volhouden dat hij onschuldig was. Dat maakte Apollo woedend en hj sleepte Hermes naar de Olympus; daar werd hij door Zeus en de andere goden veroordeeld.Na het vonnis te hebben aangehoord pakte hij zijn lier en begon te spelen. Apollo raakte meteen zó in de ban van het instrument dat hij de Olympische goden vroeg hem zijn straf kwijt te schelden in ruil voor een schikking: Hermes staat de lier af aan Apollo en leert hem hoe het instrument bespeeld moet worden. Apollo was zeer verguld met dit akkoord en beloofde dat Hermes van de goden én stervelingen erkenning zou krijgen voor zijn uitvinding. Apollo verzorgde vanaf dat moment de muziek tijdens de feestdagen van de goden op de berg Olympus. Zo verwierf de lier zijn goddelijke status. Later schonk hij de lier aan zijn zoon Orpheus. Deze god bespeelde de Lier zo virtuoos dat de wilde dieren kwamen luisteren, de vogels ophieielden met zingen en de ziekten genazen.

Deze mythe staat in diverse bronnen (encyclopedieën en internet) vermeld. Tussen deze bronnen zijn er slechts in detail afwijkingen te constateren.

Jan van Abbeelen